Ukrayna savaşında taraflar, üç yıl ortadan sonra birinci defa geçen hafta İstanbul’da direkt müzakere masasına otururken, Moskova idaresinin savaşla ilgili karar alma sistemlerinde Ukrayna yerine muhatap olarak işaret ettiği ABD’nin Lideri Donald Trump, bugün Rusya lideri Vladimir Putin’i arayacağını söyledi. ABD Lideri, bugün TSİ 17.00’de Putin’i arayacağını, akabinde da Ukrayna Cumhurbaşkanı Volodimir Zelenski ve çeşitli NATO önderleriyle görüşeceğini aktardı.
‘VERİMLİ BİR GÜN OLACAK’
Görüşmenin konusunun “her hafta iki taraftan da ortalama 5 bin kişinin vefatına neden olan ‘kanbanyosunu’ bitirmek ve ticaret” olacağını belirten Trump, “Verimli bir gün olacağını umuyorum. Bir ateşkes sağlanacak ve hiç yaşanmaması gereken bu savaş sona erecek” ifadelerini kullandı.
ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio da Amerikan CBS kanalına görüşmenin maksatlarına ait açıklamalarda bulundu. “Başkan Trump, Rusya tarafıyla temasa geçerek Ukrayna konusunda Putin ile bir an evvel tepe görüşmesi düzenlemek istiyor” diyen Rubio, “Bu tepe görüşmesi başlamadan evvel Rusya atması gereken 30 günlük genel ve kapsamlı ateşkes ilan etmesi gerekiyor. Savaşı durdurma istikametinde Rusya’dan net adım atılmaması halinde yeni yaptırımların uygulanması gündeme gelebilir” sözlerini kullandı.
PUTİN KOŞULLARINI SUNDU
Dün de Rusya lideri Putin, “Kremlin’in gazetecisi” olarak bilinen Pavel Zarubin’e röportaj vererek, Moskova’nın Ukrayna savaşındaki maksatlarını yineledi. “Ukrayna’ya yönelik sürdürdüğümüz özel askeri harekâtın temel maksatlarından biri orada yaşayan ve kendini Rus olarak gören, geleceğini Rusya ile bağlamak isteyen insanlara bu imkânı tanımaktır. Hangi bölgelerden bahsettiğim çok güzel biliniyor” dedi. “Ukrayna krizinin patlak vermesine yol açan temel nedenlerin ortadan kalkması lazım” diyen Rus lideri, “Kalıcı barışın sağlanması için gerekli ortamın oluşturulması lazım. Rusya güvenliği tam olarak teminat altına alınması gerekiyor” sözlerini kullandı.
Putin’in Trump ile telefon görüşmesi öncesinde Ukrayna hakkında kullandığı ve geniş manalara çekilebilecek tabirleri komşu ülkenin işgal altındaki bölgesini ele geçirmekten, tüm Ukrayna’yı denetimi altına almaya kadar gidiyor. Krizin temel nedenlerinin ortadan kaldırılması kelamlarıyla ise şimdiki Zelenski idaresinin ortadan kaldırılması gerektiğini ima ediyor.
KREMLİN ABD PLANINI REDDETMİŞ
16 Mayıs’ta İstanbul’da Dolmabahçe Cumhurbaşkanlığı Çalışma Ofisi’nde kurulan direkt temas masasına katılmayı reddeden Rus lideri Vladimir Putin’in bundan kısa mühlet evvel öbür bir teklifi daha reddettiği ortaya çıktı. Financial Times’ın haberine göre ABD Başkanı Trump’ın Özel Temsilcisi Steve Witkoff; evvelki hafta ABD, Avrupa Birliği ve Ukrayna’nın savaşı bitirecek 22 unsurluk “barış planı” metnini Rusya lideri Vladimir Putin’e iletmiş. Lakin Kremlin Sarayı’ndan “Planı değerlendirmeyi düşünmüyoruz. Rusya lideri Putin’in yakın zamanda Witkoff ile yeni bir görüşme yapması da planlamıyor” cevabı alınmış. Acil ateşkes öngören 22 unsurluk planda ABD’nin Rusya’ya Ukrayna’nın NATO üyesi olmayacağı garantisinin yer aldığı sav edildi.
ZELENSKİ’DEN KIRIM SÜRGÜNÜ MESAJI
Ukrayna önderi Volodimir Zelenski, dün Sovyetler Birliği devrinde yaşanan Kırım Tatar sürgününün 81’inci yıldönümü dolasıyla bir ileti paylaştı. X hesabından paylaştığı iletide, “81 yıl evvel, Sovyet rejimi Kırım Tatar halkının sürgününe başladı. Bütün bir ulus anavatanından kovuldu ve binlerce insan, sayısız aile için mevt cezası haline gelen bir seyahate zorlandı. Kırım Tatar halkının en az üçte biri hastalık, açlık, bitkinlik ve makus muamele nedeniyle hayatını kaybetti” tabirlerini kullanan Zelenski, Rusya’nın 2014 yılında Kırım’ı işgaliyle bu trajedinin tekrar edildiğini belirterek, “Kırım, Ukrayna’nın tamamı üzere özgür olmalı” dedi.
